
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<itemContainer xmlns="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5 http://omeka.org/schemas/omeka-xml/v5/omeka-xml-5-0.xsd" uri="https://repositorio.sociales.uba.ar/items/browse?advanced%5B0%5D%5Belement_id%5D=94&amp;advanced%5B0%5D%5Btype%5D=is+exactly&amp;advanced%5B0%5D%5Bterms%5D=Fil%3A+Altamirano%2C+Facundo+Nahuel.+Universidad+de+Buenos+Aires.+Facultad+de+Ciencias+Sociales.+Buenos+Aires%2C+Argentina&amp;sort_field=Dublin+Core%2CCreator&amp;output=omeka-xml" accessDate="2026-03-06T15:23:37-03:00">
  <miscellaneousContainer>
    <pagination>
      <pageNumber>1</pageNumber>
      <perPage>10</perPage>
      <totalResults>1</totalResults>
    </pagination>
  </miscellaneousContainer>
  <item itemId="1154" public="1" featured="0">
    <fileContainer>
      <file fileId="1732">
        <src>https://repositorio.sociales.uba.ar/files/original/80019d560efdec62d1d3cdeabb77600d.pdf</src>
        <authentication>70972d9fa9a444b43fbc0a64ca78fa17</authentication>
        <elementSetContainer>
          <elementSet elementSetId="1">
            <name>Dublin Core</name>
            <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
            <elementContainer>
              <element elementId="50">
                <name>Title</name>
                <description>A name given to the resource</description>
                <elementTextContainer>
                  <elementText elementTextId="72996">
                    <text>Intelectuales y comunicación en el Instituto Latinoamericano de Estudios Transnacionales (ILET) (1975-1985)</text>
                  </elementText>
                </elementTextContainer>
              </element>
              <element elementId="39">
                <name>Creator</name>
                <description>An entity primarily responsible for making the resource</description>
                <elementTextContainer>
                  <elementText elementTextId="72997">
                    <text>Altamirano, Facundo Nahuel</text>
                  </elementText>
                </elementTextContainer>
              </element>
              <element elementId="37">
                <name>Contributor</name>
                <description>An entity responsible for making contributions to the resource</description>
                <elementTextContainer>
                  <elementText elementTextId="72998">
                    <text>Zarowsky, Mariano</text>
                  </elementText>
                </elementTextContainer>
              </element>
              <element elementId="40">
                <name>Date</name>
                <description>A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource</description>
                <elementTextContainer>
                  <elementText elementTextId="72999">
                    <text>2020</text>
                  </elementText>
                </elementTextContainer>
              </element>
              <element elementId="45">
                <name>Publisher</name>
                <description>An entity responsible for making the resource available</description>
                <elementTextContainer>
                  <elementText elementTextId="73000">
                    <text>Universidad de Buenos Aires. Facultad de Ciencias Sociales.</text>
                  </elementText>
                </elementTextContainer>
              </element>
              <element elementId="47">
                <name>Rights</name>
                <description>Information about rights held in and over the resource</description>
                <elementTextContainer>
                  <elementText elementTextId="73001">
                    <text>info:eu-repo/semantics/openAccess</text>
                  </elementText>
                  <elementText elementTextId="73002">
                    <text>&lt;a href="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/2.0/deed.es"&gt;http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/2.0/deed.es&lt;/a&gt;</text>
                  </elementText>
                  <elementText elementTextId="73003">
                    <text>Atribución-NoComercial-SinDerivadas 2.0 Genérica (CC BY-NC-ND 2.0)</text>
                  </elementText>
                </elementTextContainer>
              </element>
              <element elementId="42">
                <name>Format</name>
                <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
                <elementTextContainer>
                  <elementText elementTextId="73004">
                    <text>application/pdf</text>
                  </elementText>
                </elementTextContainer>
              </element>
            </elementContainer>
          </elementSet>
        </elementSetContainer>
      </file>
    </fileContainer>
    <collection collectionId="11">
      <elementSetContainer>
        <elementSet elementSetId="1">
          <name>Dublin Core</name>
          <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
          <elementContainer>
            <element elementId="50">
              <name>Title</name>
              <description>A name given to the resource</description>
              <elementTextContainer>
                <elementText elementTextId="29920">
                  <text>Tesinas de Ciencias de la Comunicación</text>
                </elementText>
              </elementTextContainer>
            </element>
            <element elementId="41">
              <name>Description</name>
              <description>An account of the resource</description>
              <elementTextContainer>
                <elementText elementTextId="61794">
                  <text>Trabajo Final de Grado de la Carrera de Ciencias de la Comunicación</text>
                </elementText>
              </elementTextContainer>
            </element>
          </elementContainer>
        </elementSet>
      </elementSetContainer>
    </collection>
    <itemType itemTypeId="18">
      <name>Tesis</name>
      <description>Trabajo de investigación que se exige para obtener un título de grado o postgrado</description>
      <elementContainer>
        <element elementId="94">
          <name>Filiación institucional</name>
          <description>Universidad de Buenos Aires. Facultad de Ciencias Sociales. Buenos Aires, Argentina</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="35430">
              <text>Fil: Altamirano, Facundo Nahuel. Universidad de Buenos Aires. Facultad de Ciencias Sociales. Buenos Aires, Argentina</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="95">
          <name>Título obtenido</name>
          <description>Título obtenido a partir de la defensa y aprobación de la Tesis</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="35431">
              <text>Licenciado en Ciencias de la Comunicación</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="93">
          <name>Lugar de edición</name>
          <description>Lugar dónde fue editado el documento:&#13;
por ejemplo: Buenos Aires&#13;
por ejemplo: Córdoba, Argentina</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="35432">
              <text>Buenos Aires</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="97">
          <name>Institución otorgante</name>
          <description>Institución que otorga el título obtenido. Ejemplo: Universidad de Buenos Aires. Facultad de Ciencias Sociales</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="36455">
              <text>Universidad de Buenos Aires. Facultad de Ciencias Sociales</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
        <element elementId="96">
          <name>Identificador interno</name>
          <description>Código por el que se identifica internamente</description>
          <elementTextContainer>
            <elementText elementTextId="36456">
              <text>4828</text>
            </elementText>
          </elementTextContainer>
        </element>
      </elementContainer>
    </itemType>
    <elementSetContainer>
      <elementSet elementSetId="1">
        <name>Dublin Core</name>
        <description>The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/.</description>
        <elementContainer>
          <element elementId="50">
            <name>Title</name>
            <description>A name given to the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35405">
                <text>Intelectuales y comunicación en el Instituto Latinoamericano de Estudios Transnacionales (ILET) (1975-1985)</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="39">
            <name>Creator</name>
            <description>An entity primarily responsible for making the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35406">
                <text>Altamirano, Facundo Nahuel</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="37">
            <name>Contributor</name>
            <description>An entity responsible for making contributions to the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35407">
                <text>Zarowsky, Mariano</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="40">
            <name>Date</name>
            <description>A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35408">
                <text>2020</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="59">
            <name>Date Submitted</name>
            <description>Date of submission of the resource. Examples of resources to which a Date Submitted may be relevant are a thesis (submitted to a university department) or an article (submitted to a journal).</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35409">
                <text>2020</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="45">
            <name>Publisher</name>
            <description>An entity responsible for making the resource available</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35410">
                <text>Universidad de Buenos Aires. Facultad de Ciencias Sociales</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="49">
            <name>Subject</name>
            <description>The topic of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35411">
                <text>Exilio</text>
              </elementText>
              <elementText elementTextId="35412">
                <text>Éxodo</text>
              </elementText>
              <elementText elementTextId="35413">
                <text>Intelectuales</text>
              </elementText>
              <elementText elementTextId="35414">
                <text>Comunicación</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="81">
            <name>Spatial Coverage</name>
            <description>Spatial characteristics of the resource.</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35415">
                <text>América Latina</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="82">
            <name>Temporal Coverage</name>
            <description>Temporal characteristics of the resource.</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35416">
                <text>1975-1985</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="41">
            <name>Description</name>
            <description>An account of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35417">
                <text>La tesina que presentamos es el resultado de una investigación sobre el desarrollo de los estudios en comunicación y cultura en el Instituto Latinoamericano de Estudios Transnacionales (ILET) en el período 1975-1985. El ILET fue un centro de investigación social impulsado por un grupo de intelectuales chilenos, uruguayos y argentinos en el exilio mexicano junto a investigadores de otras nacionalidades de la región y el mundo que, bajo un fuerte compromiso con las demandas del Tercer Mundo, analizó uno de los fenómenos más sobresalientes de su época: el denominado proceso de transnacionalización de la economía, la política, la cultura y la comunicación.&#13;
&#13;
Tanto las producciones teóricas como las intervenciones políticas del Instituto, enmarcadas en sus "estudios transnacionales", dieron forma a un punto de vista particular sobre la comunicación y la cultura que fue relevante para los estudios latinoamericanos sobre comunicación en el decenio 1975-1985. Luego de un primer acercamiento a las reflexiones publicadas y/o promovidas por el Instituto y de una breve reconstrucción de las condiciones históricas, políticas y culturales en las que se concretaron, formulamos que es posible analizar el proceso de formación y desarrollo de esta perspectiva singular a partir de las trayectorias de los tres grupos intelectuales más importantes que, según nuestro criterio, animaron la actividad del ILET. Nos referimos al grupo de intelectuales chilenos compuesto, entre otros, por Juan Somavía y Fernando Reyes Matta; al grupo de intelectuales uruguayos, cuyas principales figuras fueron los economistas Raúl Trajtenberg y Raúl Vigorito; y, finalmente, al grupo de intelectuales argentinos, conformado por Héctor Schmucler, Nicolás Casullo y Alcira Argumedo.&#13;
&#13;
El ILET, entonces, constituye un objeto de estudio productivo para reconstruir y analizar en el período señalado la actividad llevaba a cabo en América Latina por una franja de intelectuales en el campo de la comunicación y la cultura. De otro modo, el Instituto puede pensarse como un espacio de producción, intercambio y sociabilidad intelectual en el que una parte del campo latinoamericano de la comunicación se reunió para analizar cuestiones como los debates internacionales por un nuevo orden económico e informativo, la naturaleza de la transnacionalización como nueva fase del desarrollo histórico del capitalismo y/o la emergencia de la llamada "telemática", que reconfiguraba —según la perspectiva de los especialistas que seguiremos— las posibilidades de la democracia en la región. A partir de estas cuestiones, los intelectuales de la comunicación que se agruparon en el ILET reflexionaron sobre el vínculo entre dependencia, desarrollo, democracia y comunicación.&#13;
&#13;
De acuerdo a lo señalado, la investigación que aquí se presenta se propone, a partir de la reconstrucción de los agrupamientos intelectuales que animaron su actividad y de las redes internacionales de sociabilidad que influyeron en la conformación del marco conceptual de sus investigaciones, iluminar algunas de las contribuciones del Instituto a los estudios en comunicación y cultura de América Latina. Para ello, proponemos pensar esta actividad intelectual en relación con los acontecimientos históricos, políticos y sociales que comprometieron la intervención pública de las figuras que aquí nos ocupan, con el propósito de reponer una escena completa que permita comprender las circunstancias bajos las que estos intelectuales se posicionaron como especialistas destacados, como así también comprender la significación social de sus intervenciones.</text>
              </elementText>
              <elementText elementTextId="35582">
                <text>Fil: Altamirano, Facundo Nahuel. Universidad de Buenos Aires. Facultad de Ciencias Sociales. Buenos Aires, Argentina</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="44">
            <name>Language</name>
            <description>A language of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35418">
                <text>spa</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="51">
            <name>Type</name>
            <description>The nature or genre of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35419">
                <text>info:eu-repo/semantics/bachelorThesis&#13;
</text>
              </elementText>
              <elementText elementTextId="35420">
                <text>info:ar-repo/semantics/tesis de grado&#13;
&#13;
</text>
              </elementText>
              <elementText elementTextId="35421">
                <text>info:eu-repo/semantics/acceptedVersion</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="78">
            <name>Extent</name>
            <description>The size or duration of the resource.</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35422">
                <text>166 p.</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="47">
            <name>Rights</name>
            <description>Information about rights held in and over the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35423">
                <text>info:eu-repo/semantics/openAccess&#13;
</text>
              </elementText>
              <elementText elementTextId="35424">
                <text>&lt;a href="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/2.0/deed.es"&gt;http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/2.0/deed.es&lt;/a&gt;</text>
              </elementText>
              <elementText elementTextId="35425">
                <text>Atribución-NoComercial-SinDerivadas 2.0 Genérica (CC BY-NC-ND 2.0) </text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="42">
            <name>Format</name>
            <description>The file format, physical medium, or dimensions of the resource</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35426">
                <text>application/pdf</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="38">
            <name>Coverage</name>
            <description>The spatial or temporal topic of the resource, the spatial applicability of the resource, or the jurisdiction under which the resource is relevant</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35428">
                <text>América Latina</text>
              </elementText>
              <elementText elementTextId="76531">
                <text>1975-1985</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="54">
            <name>Table Of Contents</name>
            <description>A list of subunits of the resource.</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="35429">
                <text>Introducción&#13;
&#13;
Capítulo 1 - Sudamericanos en México: una confluencia originaria&#13;
Cristianos populares, marxistas y críticos&#13;
México en la génesis del ILET&#13;
&#13;
Capítulo 2 – Una morada intelectual para el exilio&#13;
Los contornos del ILET&#13;
Una formación cultural transnacional&#13;
El contexto intelectual del ILET&#13;
La formación de un marco conceptual&#13;
Una invención latinoamericana. Entre la dependencia y el ―otro desarrollo‖&#13;
&#13;
Capítulo 3 – Hacia una internacional popular de la comunicación. De México a Belgrado (1975-1980)&#13;
El impulso inicial&#13;
Una nueva praxis diplomática: los seminarios internacional&#13;
Entre la denuncia y la regulación&#13;
Belgrado, estación terminal&#13;
&#13;
Capítulo 4 – Críticos y reflexivos en el ILET (1980-1984)&#13;
El ILET entre Controversia y Comunicación y Cultura&#13;
La apertura de nuevos debates&#13;
Comunicación y democracia: la tradición marxista en el banquillo&#13;
Entre ―los límites‖ del debate internacional y ―los nuevos desequilibrios‖&#13;
&#13;
Epílogo - Una morada para el retorno. Notas para una reconstrucción&#13;
&#13;
Conclusiones&#13;
&#13;
Bibliografía&#13;
Bibliografía citada del ILET&#13;
Entrevistas&#13;
Bibliografía general&#13;
Anexo I - Bibliografía general del ILET&#13;
Anexo II – Imágenes de libros y revistas</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
          <element elementId="43">
            <name>Identifier</name>
            <description>An unambiguous reference to the resource within a given context</description>
            <elementTextContainer>
              <elementText elementTextId="76494">
                <text>&lt;a href="http://repositorio.sociales.uba.ar/items/show/1154"&gt;http://repositorio.sociales.uba.ar/items/show/1154&lt;/a&gt;</text>
              </elementText>
            </elementTextContainer>
          </element>
        </elementContainer>
      </elementSet>
    </elementSetContainer>
    <tagContainer>
      <tag tagId="586">
        <name>América Latina</name>
      </tag>
      <tag tagId="754">
        <name>Ciencias de la comunicación</name>
      </tag>
      <tag tagId="755">
        <name>Exilio</name>
      </tag>
      <tag tagId="756">
        <name>Éxodo intelectual</name>
      </tag>
      <tag tagId="757">
        <name>ILET</name>
      </tag>
    </tagContainer>
  </item>
</itemContainer>
